Tranh chấp kinh doanh – thương mại – Những điều cần lưu ý - Hãng luật Thành Danh

Trong môi trường kinh doanh đầy cạnh tranh, tranh chấp thương mại là điều hầu như không thể tránh khỏi. Từ hợp đồng mua bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ, cho đến các giao dịch góp vốn, chuyển nhượng cổ phần… chỉ cần một sai sót nhỏ trong thỏa thuận cũng có thể dẫn đến rủi ro pháp lý và thiệt hại tài chính lớn. 

Những lưu ý khi giải quyết tranh chấp kinh doanh thương mại

Thế nào tranh chấp kinh doanh thương mại?

• Căn cứ theo khoản 1 Điều 3 Luật thương mại 2005: “Hoạt động thương mại là hoạt động nhằm mục đích sinh lợi, bao gồm mua bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ, đầu tư, xúc tiến thương mại và các hoạt động nhằm mục đích sinh lợi khác.”

• Theo đó, có thể hiểu rằng Tranh chấp thương mại là những mâu thuẫn (bất đồng hay xung đột) về quyền và nghĩa vụ giữa các bên trong quả trình thực hiện các hoạt động thương mại.

Các tranh chấp kinh doanh thương mại

Hiện nay, các loại tranh chấp về kinh doanh thương mại khác phổ biến. Do đó, việc xác định đúng loại tranh chấp giúp doanh nghiệp chọn đúng cơ quan giải quyết và bảo vệ tối đa quyền lợi. 

Một số loại tranh chấp kinh doanh thương mại phổ biến:

• Tranh chấp về hợp đồng mua bán hàng hóa.

• Tranh chấp trong cung ứng dịch vụ.

• Tranh chấp liên quan đến hợp đồng đầu tư, hợp tác kinh doanh.

• Tranh chấp về phân phối, đại lý, nhượng quyền thương mại.

• Tranh chấp trong vận chuyển, logistics.

• Tranh chấp liên quan đến bồi thường thiệt hại, vi phạm nghĩa vụ.

• …..

Các hình thức giải quyết tranh chấp và ưu/nhược điểm

Theo quy định tại Điều 317 Luật Thương mại 2005, các hình thức giải quyết tranh chấp thương mại bao gồm:

• Thương lượng giữa các bên.

• Hoà giải giữa các bên do một cơ quan, tổ chức hoặc cá nhân được các bên thỏa thuận chọn làm trung gian hoà giải.

• Giải quyết tại Trọng tài hoặc Toà án.

Mỗi phương thức giải quyết tranh chấp đều có những ưu và nhược điểm riêng biệt. Cụ thể như sau:

Thương lượng giữa các bên

Ưu điểm:

• Tiết kiệm thời gian và chi phí do không phải trải qua thủ tục pháp lý phức tạp.

• Giữ được mối quan hệ hợp tác, phù hợp khi hai bên còn thiện chí.

• Linh hoạt, không bị ràng buộc bởi trình tự, thủ tục pháp luật.

• Thông tin được giữ kín, giảm nguy cơ ảnh hưởng uy tín doanh nghiệp.

Nhược điểm:

• Không có tính ràng buộc pháp lý, kết quả phụ thuộc hoàn toàn vào thiện chí của các bên.

• Dễ bế tắc khi quan điểm hai bên quá khác biệt.

• Không có cơ chế cưỡng chế thi hành, nếu một bên không tự nguyện thực hiện.

Hòa giải thông qua cơ quan, tổ chức hoặc cá nhân trung gian

Ưu điểm:

• Nhanh chóng và chi phí thấp hơn so với tố tụng.

• Đảm bảo tính bảo mật, phù hợp với doanh nghiệp cần giữ kín thông tin giao dịch.

• Có sự tham gia của hòa giải viên chuyên môn, giúp tháo gỡ vướng mắc khách quan.

• Duy trì quan hệ hợp tác lâu dài giữa các bên.

• Tính linh hoạt cao, các bên được tự thỏa thuận nội dung kết quả hòa giải.

Nhược điểm:

• Kết quả hòa giải không có tính cưỡng chế, trừ khi được các bên đưa vào thỏa thuận cam kết hoặc yêu cầu Tòa án công nhận.

• Hiệu quả phụ thuộc vào năng lực hòa giải viên.

• Không phù hợp khi tranh chấp phức tạp hoặc mâu thuẫn gay gắt.

Giải quyết tại Trọng tài hoặc Tòa án

Ưu điểm:

• Có giá trị pháp lý ràng buộc cao, phán quyết trọng tài hoặc bản án tòa án buộc các bên phải thi hành.

• Có thể yêu cầu áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời (phong tỏa tài sản, cấm chuyển dịch tài sản…).

• Thích hợp với tranh chấp phức tạp, giá trị lớn hoặc cần xử lý bằng quy định pháp luật rõ ràng.

• Trọng tài thường xử kín, giúp bảo mật thông tin doanh nghiệp.

• Tòa án chi phí thấp hơn trọng tài, phù hợp với đa số doanh nghiệp.

Nhược điểm:

• Thời gian giải quyết kéo dài, đặc biệt đối với Tòa án.

• Chi phí trọng tài có thể cao, không phù hợp với doanh nghiệp nhỏ.

• Quy trình tố tụng chặt chẽ, nhiều thủ tục hành chính, cần chuẩn bị hồ sơ đầy đủ.

• Có thể ảnh hưởng quan hệ hợp tác vì tranh chấp được đưa ra cơ quan tài phán.

Những điểm điểm cần lưu ý khi xử lý tranh chấp kinh doanh thương mại

Để xác định hướng giải quyết tranh chấp thương mại phù hợp nhất, nên đánh giá một số khía cạnh quan trọng sau để có phương thức giải quyết vụ việc như sau:

• Đặc điểm của tranh chấp: cần xác định mức độ phức tạp của tranh chấp, giá trị lợi ích liên quan, và việc có hay không các thông tin mật cần được bảo vệ.

• Tính chất quan hệ giữa các bên: cần xem xét đây là quan hệ hợp tác chiến lược, dài hạn hay chỉ là giao dịch mang tính ngắn hạn, một lần để lựa chọn phương thức giải quyết phù hợp.

• Thời gian và kinh phí dự kiến: mục tiêu về thời gian xử lý vụ việc và khả năng tài chính dành cho quá trình giải quyết.

• Hiệu lực của kết quả giải quyết: Quyết định mong muốn có giá trị bắt buộc thi hành, hay dựa trên sự đồng thuận, thiện chí của hai bên.

Kết luận

Tranh chấp kinh doanh – thương mại luôn có những biến số mà bản thân doanh nghiệp không thể liệu hết được. Tại HÃNG LUẬT THÀNH DANH, chúng tôi thường xuyên hỗ trợ doanh nghiệp xử lý các tranh chấp phức tạp, từ thương lượng, hòa giải cho đến đại diện tại Tòa án và Trọng tài thương mại. 

====================================

CÔNG TY LUẬT TNHH MTV HÃNG LUẬT THÀNH DANH

• Luật sư Đậu Đức Ninh
• Hotline: 0962.442.839
• Email: hangluatthanhdanh@gmail.com
• Website: hangluatthanhdanh.vn
• Fanpage: Hãng Luật Thành Danh
• Tiktok: Hãng Luật Thành Danh
• Địa chỉ trụ sở chính: 7C, Nguyễn Văn Tiết, Lái Thiêu, TP. Hồ Chí Minh
• Địa chỉ chi nhánh: 38, Bùi Viện, Đồng Xoài, Đồng Nai
• Địa chỉ VPGD: 278, Phạm Văn Bạch, Tân Sơn, TP. Hồ Chí Minh